علی خالندی

بازخوانی فرازهایی از فصل دوم کتاب “اخلاق و مدرنیته”

۲۰ آبان ۱۳۹۶ // ۰ Comments

** عقلانیت همواره وجود داشته است اما نه در شمایلی عقلانی. (به نقل از کارل مارکس) [تنها در دوره‌­ی مدرن است که عقلانیت به قالب عقلانی، متلبس شده است.]   کارل مارکس [نظام] سرمایه­‌داری را کلید فهم مدرنیته می­داند و این در حالی است که ماکس وبر، مدرنیته را با توسل به مفهوم “عقلانیت” توضیح می­دهد. (ص ۲۲) ماکس وبر در کتاب “اخلاق [...]

ادوارد سعید: روایتی رهایی‌بخش(قسمت دوم)

۲۱ شهریور ۱۳۹۶ // ۰ Comments

۴- روایت پسااستعماری در مقابل روایت استعماری: فانون بر علیه کنراد همچنانکه سعید از “تجربیات ناسازگار” سخن گفته می­توان گفت که گفتمان­های پسااستعمار و استعمار نیز “گفتمان­های ناسازگار” هستند. اشاعه­‌ی استعمار در جوامع استعماری موجد دو تغییر بنیادی در ساحت این جوامع شده است: نخست ساخت­‌شکنی هویت مستعمرات و دودیگر [...]

ادوارد سعید: روایتی رهایی‌بخش

۱۳ شهریور ۱۳۹۶ // ۰ Comments

در این مقاله، با فرانظر داشتن روایتی پراکیس­‌محور از اندیشه­‌ی رهایی­‌بخشیْ در وضعیت پسااستعمار، رهیافت هنجاری ادوارد سعید را بررسی خواهیم کرد و در این راستا، به مقابله­‌ی آرای سیاسی او با اندیشه­‌های اندیشمندان اروپایی معاصر خواهیم پرداخت. در بخش اول مقاله، چهار اثر ادوارد سعید را از منظر ارتباطی که با مسئله­‌ی قدرت دارند [...]

عدالت در آیینۀ انسان‌شناسی سقراط

درآمدی بر کتاب اول جمهور(قسمت دوم)

۳۰ مرداد ۱۳۹۶ // ۰ Comments

** الف: عدالت عبارت است از ادای دین به مردم (دوستان) کفالوس در سخنانش عدالت را عبارت از ادای دین به “مردم” می­داند. (کتاب اول، ۳۳۱) سقراط این دیدگاه را به چالش می­کشد و در فرازی جالب توجه با کمک تمثیلی به تبیین هر چه بیشتر آن می­پردازد. در تمثیل سقراط، “مردم” تبدیل به “دوست” می­شود و سقراط چنین می­گوید: “عدالت [...]

عدالت در آیینۀ انسانشناسی سقراط

درآمدی بر کتاب اول جمهور(قسمت اول)

۱۷ مرداد ۱۳۹۶ // ۰ Comments

** “زندگی واقعی بسیار تئاترگونه­‌تر از تئاتر است.” این گزاره هر چند بسیار بحث برانگیز می­نماید اما دست کم می­توان آن را در مورد شیوۀ زیست یونانیان باستان به کار برد. زندگی واقعی از آن روی تئاترگونه است که می­تواند وجوه دراماتیک خودش را چنان در لایه­‌های چندگانه فرو بپیچد که در نگاه اول روایت کردن آن بسیار دشوار است. در نگاه [...]

تاریخ اندیشه‌ها: هنر تاریخ‌نویسی

۹ مرداد ۱۳۹۶ // ۰ Comments

** تاریخ اندیشه­‌ها(Intellectual History) واگویی-روایی سیر اندیشه در طول تاریخ است. بومر در مقدمه­‌ی کتاب ارزشمندش در رابطه با تاریخ اندیشه در جهان غرب، به نقل از فرانسیس بیکن، تاریخ اندیشه را چشم تاریخ جهان می­نامد(بومر،۱۳۸۰:۲۳). به این معنا که روایت تاریخی هر دورانی، بدون توجه به اندیشه­‌هایی که در آن دوران رواج داشته­‌اند و سنگ بنای آن [...]

درآمدی بر حقوق اساسی؛ غایب بودن انقلاب زبانی در دوره ی مشروطه

۱ مرداد ۱۳۹۶ // ۰ Comments

** در هنگامه ی انقلاب مشروطیت، عبدالله مستوفی که در روسیه به سر میبرد و در سفارت ایران در آن کشور، اشتغال داشت قصد بازگشت به دیار میکند و اما پیش از متحقق کردن خواسته اش تصمیم میگیرد که جهت آشنا کردن ایرانیان با مبانی انقلاب(و بیشتر از آن مشروطیت) اقدام به ترجمه ی کتابی کند که شرح انقلاب فرانسه بود. فارغ از تب فرانکوفیلی که در آن [...]

نقش “ادب” در شکوفایی تمدن اسلامی

بازخوانی فرازهایی از کتاب "The Venture of Islam"

۱۴ اسفند ۱۳۹۵ // ۰ Comments

** مانایی یک تمدن، تنها در گروی نیروی نظامی و چیرگی آن تمدن بر سایر رقبای موجود نیست؛ بلکه بسیار بیش از آن، تداوم تمدن­ها همواره مستلزم فرهنگی اصیل بوده است که در عین اینکه با سایر گفتمان­های رقیب، وارد گفتگو شده است، اصول و مبانی خود را نیز حفظ کرده است. یکی از حوزه­ هایی که خدمات شایانی به شکوفایی تمدن­ها کرده و باعث تداوم آنها در [...]

دریدا و دوستی

قسمت دوم

۱۳ دی ۱۳۹۵ // ۱ Comment

**(مترجم) دریدا سپس با ارجاع مجدد به عبارت مونتنی (که می­گوید آن را از ارسطو نقل کرده است) صریح­ترین هدف جستارش را یاددآوری می­کند: مطرح کردن این پرسش از محضر جامعه­ ی فلسفی که به فراخوان چه کسانی پاسخ می­گوید (و یا اینکه چه کسانی به فراخوان جامعه­ ی فلسفی، پاسخ می­دهند)[۱]. دریدا در خلال تأملاتش بر روی این زمینه­ ی موقعیتی، می­پرسد که [...]

درآمدی بر کتاب “آراء و نظریه‌ها در علوم انسانی” (قسمت اول)

۱۸ مهر ۱۳۹۵ // ۳ Comments

** اگر خواسته باشیم دستور کار فروند در کتاب “آراء و نظریه‌ها در علوم انسانی” را در یک جمله‌، خلاصه کنیم آن جمله شاید چنین باشد: “به دست دادن نظریه‌ای ساده و قابل فهم به منظور تبیین جایگاه علوم انسانی در حیات بشری و مقایسه‌ی آن با علوم طبیعی.” چنین به نظر می‌رسد که دغدغه‌ی اصلی فروند، تقویت جبهه‌ی علوم انسانی در مقابل [...]
1 2